Kort antwoord: je pupilafstand (PD) is de afstand in millimeters tussen het midden van je twee pupillen. Staat die niet op je brilrecept, dan meet je hem zelf met een liniaal voor de spiegel of laat je hem gratis meten in een winkel. Bij een bril op sterkte online kopen is een correcte PD net zo belangrijk als de sterkte zelf: staat de PD verkeerd, dan zit het optische midden van de glazen niet precies voor je ogen.

Wat is pupilafstand (PD) en waarom is die belangrijk?

Je pupilafstand, vaak afgekort tot PD, is de afstand tussen het midden van je linker en rechter pupil, gemeten in millimeters. Bij volwassenen ligt die meestal tussen 54 en 74 mm. De opticien gebruikt je PD om de sterkte precies in het optische midden van elk glas te slijpen. Klopt de PD niet, dan kijk je net naast dat optische midden. Bij een lage sterkte merk je daar weinig van, maar bij een hogere sterkte of bij multifocale glazen kan dat vermoeide ogen, hoofdpijn of een net niet scherp beeld geven.

Staat mijn pupilafstand al op mijn brilrecept?

Dat verschilt per recept. Een opticien of oogarts meet je PD meestal standaard mee bij een oogmeting en zet die op het recept, vaak als twee getallen per oog (bijvoorbeeld 32/30,5) of als één totaal (bijvoorbeeld 62,5). Kreeg je je recept via de huisarts of staat er alleen sph, cyl en as op, dan ontbreekt de PD vaak. Geen paniek: je meet hem in dat geval eenvoudig zelf, of je vraagt ernaar bij de praktijk waar je gemeten bent, want die gegevens worden meestal bewaard.

Hoe meet ik mijn pupilafstand zelf, thuis?

Je meet je PD thuis het betrouwbaarst met een liniaal (bij voorkeur millimeterverdeling) en een spiegel, in drie stappen. Ga eerst recht voor een spiegel zitten op ongeveer 20 centimeter afstand en houd je hoofd stil. Houd daarna de liniaal net onder je ogen tegen je voorhoofd en sluit je rechteroog. Kijk met je linkeroog recht in de spiegel en lijn de nulstreep van de liniaal uit met het midden van je linkerpupil. Sluit vervolgens je linkeroog en open je rechteroog zonder je hoofd of de liniaal te bewegen, en lees af waar het midden van je rechterpupil op de liniaal valt: dat getal in millimeters is je PD. Herhaal de meting twee tot drie keer en gebruik het gemiddelde voor de zekerheid, of laat een tweede persoon meekijken voor extra precisie.

Hoe nauwkeurig moet mijn PD zijn voor een bril op sterkte?

Voor een gewone bril op sterkte is een afwijking van een halve tot één millimeter meestal geen probleem, maar bij hogere sterktes (vanaf ongeveer min 4 of plus 4), bij cilinder (astigmatisme) of bij multifocale glazen telt elke millimeter zwaarder mee. Twijfel je over je eigen meting, kies dan liever voor een iets ruimer montuur zodat kleine afwijkingen minder opvallen, en vermeld bij twijfel altijd het exacte cijfer dat je hebt gemeten in plaats van een schatting.

Veelgestelde vragen over pupilafstand en bril op sterkte

Is mijn pupilafstand hetzelfde als die van mijn brilrecept van vorig jaar? Bij volwassenen verandert de pupilafstand nauwelijks, dus een eerdere meting blijft meestal jarenlang bruikbaar, tenzij er iets aan je ogen is veranderd waardoor je opnieuw gemeten bent.

Kan ik een bril op sterkte bestellen zonder PD in te vullen? Nee, voor scherp zicht heeft OptiekOnline altijd een PD nodig naast je sterkte, omdat de glazen anders niet correct geslepen kunnen worden.

Verschilt de PD voor dichtbij en veraf kijken? Ja, de PD voor veraf kijken (bijvoorbeeld autorijden) is doorgaans een paar millimeter groter dan de PD voor dichtbij lezen, omdat je ogen bij dichtbij kijken licht naar binnen draaien; voor een leesbril op sterkte gebruik je daarom idealiter de leesafstand PD.

Wat als mijn linker en rechter PD niet precies gelijk zijn? Dat komt vaker voor dan je denkt en is normaal; geef in dat geval de PD per oog apart door in plaats van het gemiddelde, zodat de glazen nog preciezer geslepen kunnen worden.

Wil je meteen weten hoe je de rest van je brilrecept (sph, cyl, as) leest voordat je bestelt? Lees dan Brilrecept lezen: wat betekenen sph, cyl, as en add?. Twijfel je juist over de sterkte zelf bij een hoger dioptrie, bekijk dan Sterke sterkte bril op sterkte (hoge min of plus) online bestellen: kan dat? voor meer uitleg.